Xizmat · Binolar va inshootlarning elektr qurilmalari
Yerlatgich qarshiligini oʻlchash
Yerlatgich — elektr qurilmasini yer bilan bogʻlaydigan metall elektrod. Nosozlik boʻlganda tok odam orqali emas, shu yoʻl bilan yerga ketishi kerak. Biz yerlatgich qarshiligini oʻlchaymiz va uning me’yorda ekanini bayonnoma bilan tasdiqlaymiz.
- Metodika
- MV-SM-01
- Usul
- Oʻz DSt IEC 60364-6 (GOST R 50571.16-2019), 6.4.3.7.2-band, C ilova — C1, C2
- Me’yor
- Elektr qurilmasi turiga qarab, manbasi bilan bayonnomada
- Natija
- QR-kodli sinov bayonnomasi: har bir yerlatgich boʻyicha me’yor, natija va xulosa
- Hisob birligi
- yerlatgich
Qarshilik past boʻlsa — tok yerga ketadi, odam xavfsiz
Ikki yordamchi elektrod bilan oʻlchash
Asbob tekshirilayotgan yerlatgich (E) va uzoqqa qoqilgan tok elektrodi (H) orasidan sinov tokini oʻtkazadi. Oraliqdagi potensial elektrod (S) kuchlanishni oʻlchaydi. Asbob ularning nisbatidan qarshilikni hisoblaydi.
Chizmani yon tomonga suring →
- 1Uzish nuqtasiOʻlchov vaqtida yerlatgich obyektdan ajratiladi.
- 2AsbobE va H orasidan tok oʻtkazib, E–S kuchlanishini oʻlchaydi.
- 3E — yerlatgichTekshirilayotgan elektrod yoki kontur.
- 4S — potensial elektrodTaxminan 20 m da, potensial «platosi»da.
- 5H — tok elektrodiKamida 40 m (yoki yerlatgich oʻlchamining 5 barobari).
- 6Nazorat ±10 %S siljitilib qayta oʻlchanadi: natijalar ±5 % ichida mos kelishi kerak.
- 1Manba yerlatgichiTransformator podstansiyasi neytrali.
- 2Obyekt yerlatgichiTT tizimidagi tekshirilayotgan qurilma.
- 3AsbobSirtmoqning toʻliq qarshiligini oʻlchaydi; natija yuqori baho sifatida olinadi.
Nega S elektrodining joyi muhim
Koʻrgazmali model: bir jinsli tuproqdagi yarim sferik elektrodlar. Real obyektda egri chiziq shakli tuproq va yerlatgich oʻlchamlariga bogʻliq.
Qachon oʻlchanadi
Foydalanishga topshirishda
Yangi qurilgan yoki rekonstruksiya qilingan obyektni topshirishdan oldin.
Belgilangan davriylikda
Rejali tekshiruv: keyingi sana oldingi bayonnomada koʻrsatiladi.
Ta’mir va oʻzgarishlardan keyin
Yerlatgich, shchit yoki kabellar almashtirilgan yoki qayta ulangandan keyin.
Talab qilinganda
Nazorat organi, ijara beruvchi, sugʻurta yoki buyurtmachi soʻraganda.
Obyektda ish tartibi
- 1
Tanishuv
Sxema yoki loyiha boʻlsa koʻramiz, yerlatgichlar joyini aniqlaymiz.
- 2
Koʻzdan kechirish
Ulanishlar, payvand va boltli birikmalar holatini tekshiramiz.
- 3
Oʻlchov
C1 yoki C2 usulida oʻlchaymiz, nazorat oʻlchovini bajaramiz.
- 4
Tekshiruv
Natijani laboratoriya boshligʻi koʻrib chiqadi va tasdiqlaydi.
- 5
Bayonnoma
Raqam, QR-kod va elektron tasdiq bilan PDF beriladi.
Har bir yerlatgich — alohida qator
namuna ma’lumot
| Oʻlchov joyi | Usul | Me’yor | Natija | Xulosa |
|---|---|---|---|---|
| Yerlatgich № 1 — bosh taqsimlash shchiti | C1 | ≤ 4,0 Ω | 2,84 Ω | ✓ MOS |
| Yerlatgich № 2 — chaqmoq qaytargich | C1 | ≤ 10 Ω | 6,90 Ω | ✓ MOS |
| Yerlatgich № 3 — ombor shchiti | C1 | ≤ 4,0 Ω | 5,62 Ω | ✗ MOS EMAS |
Me’yorga misollar
- 380/220 V tarmoq neytralining yerlatgichi≤ 4 Ω
- Chaqmoq qaytargich yerlatgichi≤ 10 Ω
- Boshqa holatlarloyiha yoki NH boʻyicha
Aniq me’yor va uning manbasi har bir qatorda bayonnomada koʻrsatiladi.
Mos kelmasa nima boʻladi
Bayonnomada «mos emas» deb aniq yoziladi. Natija buyurtmachining istagiga qarab oʻzgartirilmaydi. Kamchilik bartaraf etilgach (masalan, qoʻshimcha elektrod qoqilgach), qayta oʻlchov oʻtkaziladi va yangi bayonnoma beriladi.
Oʻlchovdan oldin nima tayyorlanadi
- Obyekt manzili va mas’ul shaxs telefoni
- Yerlatgichlar soni va taxminiy joylashuvi
- Bor boʻlsa — loyiha, sxema yoki oldingi bayonnoma
- Shchitxona va yerlatgichlarga kirish imkoniyati
- Yordamchi elektrodlar uchun 20–40 m ochiq joy (boʻlmasa — C2 usuli)
Savol-javob
Elektrni oʻchirish kerak boʻladimi?
Butun obyektni oʻchirish shart emas. C1 usulida tekshirilayotgan yerlatgich uzish nuqtasida qisqa vaqtga obyektdan ajratiladi va oʻlchovdan keyin darhol qayta ulanadi.
Bir nechta yerlatgich boʻlsa-chi?
Har biri alohida oʻlchanadi va bayonnomada alohida qator boʻladi. Narx yerlatgichlar soniga qarab hisoblanadi.
Joy tor, sterjen qoqib boʻlmaydi — nima qilinadi?
TT tizimida C2 usuli qoʻllanadi: yerlatgich sirtmoq impedansi orqali baholanadi. Qaysi usul ishlatilgani bayonnomada yoziladi.
Bayonnoma qachon beriladi?
Oʻlchovdan keyin natijalarni laboratoriya boshligʻi tekshiradi va tasdiqlaydi, soʻng QR-kodli PDF beriladi. Muddat shartnomada belgilanadi.
Odatda birga buyurtma qilinadi
Himoya oʻtkazgichlari uzluksizligini tekshirish
Korpuslar, quvurlar va metall konstruksiyalar yerlatishga ishonchli ulanganini tekshiramiz.
«Faza–nol» sirtmogʻi qarshiligini oʻlchash
Qisqa tutashuvda himoya avtomati oʻz vaqtida oʻchishini tekshiramiz.
QOU (UZO) ni sinash: ishlash toki va oʻchish vaqti
Tok urishidan himoya qurilmasining ishga tushish toki va oʻchish vaqtini tekshiramiz.
Yerlatgichlaringizni oʻlchab beramiz
Obyekt manzili va yerlatgichlar sonini yozing — hajm va narxni aniqlab, bogʻlanamiz. Butun Oʻzbekiston boʻylab.
Ariza yuborish
Obyekt va kerakli sinovlar haqida yozing — hajm va narxni aniqlab, bogʻlanamiz.